|
0 |
INDUSTRIEELE ONDERNEMINGEN. |
|
1 |
ALGEMEENE KUNSTZIJDE UNIE N.V. (Aku), tot 26 Juli 1929 genaamd |
|
2 |
Nederlandsche Kunstzijdefabriek (Enka) gevestigd te Arnhem. De naamsver- |
|
3 |
andering stond in verband met de fusie der Enka met de Vereinigte Glanzstoff |
|
4 |
Fabriken te Elberfeld (Glanzstoff), waaromtrent enkele bijzonderheden hierna |
|
5 |
worden vermeld. De Enka (thans Aku) werd opgericht 8 Mei 1911. |
|
6 |
Doel: het in exploitatie brengen van een of meer kunstzijdefabrieken, handel |
|
7 |
te drijven in kunstzijde en aanverwante producten en daarop betrekking hebben- |
|
8 |
de octrooien te verwerven, etc. Verder het deelnemen in andere vennootschappen |
|
9 |
met gelijk doel. In 1935 werd in Nederland op kleine schaal begonnen met de pro- |
|
10 |
ductie van melkwol („Enkasa"). Op 29 Nov. 1940 werd besloten de fabricatie |
|
11 |
van deze uit ondermelk vervaardigde spinstof, belangrijk uit te breiden. Op 29 |
|
12 |
Nov. 1940 werd verder besloten tot stichting van een stroo-cellulosefabriek en |
|
13 |
van een celvezelfabriek met een productiecapaciteit, grooter dan die der zijde- |
|
14 |
fabrieken der mpij. te Arnhem en Ede samen. Bijzonderheden vindt men in de cur- |
|
15 |
sieve letter aan het slot. De bestaande fabrieksterreinen te |
|
16 |
Arnhem zijn groot 120.000 M2, waarvan 54.000 M2 bebouwd met fabrieksge- |
|
17 |
bouwen en 24.000 M2 met woningen voor employé's. Te Ede is van het terrein |
|
18 |
groot 370.000 M2 130.000 M2 bebouwd met fabrieken en arbeiderswoningen. Voorts |
|
19 |
is te Ede nog 23.000 M2 gedeeltelijk bebouwd met woningen en inrichtingen voor |
|
20 |
personeel. Personeel Aku-bedrijven in Nederland 15 Oct. 1940 3200 (v.j. 31 .Aug. |
|
21 |
3025). De „Glanzstoff“ heeft fabrieken te Oberbruch, Sydowsaue, Obernburg, |
|
22 |
Kelsterbach a.M., Cawallen bij Breslau, Elsterberg, Waldniel (Rheinl.) en |
|
23 |
Tannenberg (Ertsgeb.). Het totale grondbezit der Glanzstoff, inclusief het 195 |
|
24 |
H.A. groote landgoed Sydowsaue, bedraagt ca. 455 H.A. waarvan ongeveer { |
|
25 |
deel industrieterrein. Totaal personeel Glanzstoff-bedrijven 31 Augustus 1938 |
|
26 |
13.400 (v.j. 10.600) man. De verkoop van de producten van de Aku en de Hol- |
|
27 |
landsche Kunstzijde Industrie geschiedt sedert 1931 door een centrale, genaamd |
|
28 |
N.V. Internationaal Kunstzijde-verkoopkantoor te Arnhem. Tot Nov. 1938 was |
|
29 |
ook de Glanzstoff bij deze centrale aangesloten. Begin 1939 werd de export naar |
|
30 |
Ned. Indië door tusschenkomst van de „Internatio” hervat. Het spoelen der |
|
31 |
garens geschiedt in Indië. |
|
32 |
Technische onderzoekingen geschieden sedert 1933 door de N.V. Onderzoekings- |
|
33 |
instituut Research te Arnhem. |
|
34 |
Deelnemingen. In het op 27 Aug. 1929 gepubliceerde prospectus i/z. de |
|
35 |
fusie met Glanzstoff (zie deel I, 1930) komt de laatste volledige opgave van de deel- |
|
36 |
namen der Aku voor. Sedert zijn een aantal dezer deelnamen geliquideerd en |
|
37 |
hebben binnen het concern verschuivingen in de deelnamen-portefeuille plaats |
|
38 |
gehad, die niet alle werden gespecificeerd, zoodat een overzicht van het huidig |
|
39 |
bezit niet is te geven. Uit het verslag over 1938 blijkt dat de belangrijke deel- |
|
40 |
nemingen worden gevormd door aandeelen Ver. Glanzstoff, Holl. K. I., J. P. Bem- |
|
41 |
berg A.G., American Enka, North American Rayon, American Bemberg, British |
|
42 |
Enka en Italo Olandese Enka. Nom. f 1.000.000 van haar aandeelenbezit in de |
|
43 |
H.K.I. wordt door de A.K.U. beheerd via de N.V. „Ver. Ind. Bezit no. 843", |
|
44 |
welke mpij. ook de meerderheid van de prioriteitsaandeelen der H.K.I. en Int. |
|
45 |
Viscose Cie. bezit. Omtrent liquidatie der door de Aku gecontroleerde Ameri- |
|
46 |
kaansche Holding Co., de Associated Rayon Corp., zie men pag. |
|
47 |
432-435 in deel II 1937. |